Search this site
Points of Interest

Entries in Shiraz (4)

Monday
Jan032011

Holy Place

 

Go to Gallery / به گالری مراجعه کنید

شاه چراغ

[ توم آو لَیت ]

طبق روایتی که شنیده ام شاه چراغ مقبره میرسیّد احمد فرزند امام موسی هفتمین امام شیعه است. او برای رهایی از فشار عبّاسیان به مسلمانان شیعه به شیراز پناه برد، و در آنجا اقامت گزید.

هنگامی که بعضی از خویشاوندان من برای گذراندن تعطیلات خود به شیراز می آمدند، شاه چراغ از جمله جاهایی بود که میهمانان علاقه به زیارت آن داشتند، من تنها کسی بودم که با علاقه داوطلبِ بردن میهمانان به شاه چراغ می شدم.

برای من زیبائی و هنری که در ساختن موزاییک ها، آینه ها و زمین های پوشیده از سنگ مرمر بکار رفته بود بسیار جالب و تحسین برانگیز بود. در حالیکه میهمانان مشغول خواندن نماز بودند، من از مشاهده این زیبائیها لذّت می بردم برای من این مکان مجموعه ای ازهنر، مذهب ، شعر و موسیقی (خواندن دعا) بود. در آن سالهای جوانی فکر می کردم هنر و مذهب یکی هستند. هنوز هم فکر می کنم که مکان های مقدٌس مثل کلیساو مسجد بیانگر زیبایی های هنر، موسیقی و شعر باشند.

Tomb of Light

[ Sha-heh Cheragh ]

I have heard that Shah-e-Cheragh is the tomb of Said Ahmad, son of Emam Musa, the seventh prophet of Shia. He took refuge to Shiraz during the Abbasid persecution of Shia Muslims.

Some of my relatives were invited to come to Shiraz, staying with my family for vacation. Shah-e-Cheragh is a holy place where guests like to visit. I was the only one who loved to take the guests to Shah-e-Cheragh.

I loved the beauty of the mosaic tile work with mirror glass, and the marble of the floor. While the guests were praying, I was enjoying the mosaics which covered all the walls and ceiling. To me it was combination of art, religion, poetry, and music (singing of prayer). At this age, I believed that both art and religion were one. I still believe that holy places (churches, mosques, shrines) exist to show the beauty of art, music, and poetry.

Sunday
Apr032011

Drinking Water

 

Go to Gallery / به گالری مراجعه کنید

آب خوردن

[ دیرینکینک واتر ]

در آن زمان آب آشاميدني در ايران بخصوص از نوع تصفيه شده کمياب بود. در سال ۱۳۲۸ شمسی كه من ده ساله بودم ، آب لوله كشي در شيراز راه اندازي شد. قبل از آن آب را درون بشكه (یا کیسه های چرمی) برروي چهارپايان بدرب منازل ميبردند. البته اشخاص مرفّه در منزل چاه آب داشتند كه ازآن برای آشامیدن و پرکردن حوضها استفاده مي كردند.

همچنین خانونواده های مرفّه نوشابه هاي وارداتي مثل كوكاكولا رامصرف میکردند که بعدها بصورت تجارت بزرگی در آمد.

البتّه خانواده هاي کم درآمد آب آشاميدني را از جاهايي كه شير آب وجود داشت درون كوزه و یا دولچه (کیسه چرمی) به منزل برده و نگهداري ميكردند.

بهر حال در آن زمان ،آب آشامیدنی چندان خالص نبود و باعث بروز بسياري بيماري هاي پوستي بخصوص سالك ميشد كه درماني نداشت و پس از مدتها كه بهبود مي یافت جاي ناخوشايندی بر روي پوست باقي ميگذاشت.

Drinking Water

[ Abe-h Khordan ]

Good drinking water is a scarce commodity in Iran. I was 10 years old in 1949 when Shiraz first had a municipal water system. Before then, spring water was brought in giant leather sacs, carried on the back of mules to the middle class families. The rich had their own private wells, from which the servants filled covered pools.

And the comfortable could also afford to drink carbonated soft drinks such as Coca Cola, which became a big business not long after it arrived in Iran.

The lower class got their drinking water from a public water house. They used different containers: ceramic, leather bags, or copper.

However the water in Shiraz was not pure. Many of the children suffered from a skin disease contracted from contaminated water. There was no cure at that time and when it was finally eradicated we were left with ugly scars.

Monday
May022011

Traditional Grocers

 

Go to Gallery / به گالری مراجعه کنید

بازارچه سنّتی

[ تِرَ دیشِنال با زار ]

در ايران آب نشانه صلح و آرامش و ماهي طلايي نشانهُ حيات، حركت و شتاب است. در بسياري از خانه ها در آن زمان حوضي با كاشي هاي آبي پر ازماهي به چشم ميخو رد.

در بازارها هم حوض هائي به همان شكل ديده مي شد كه پر از ماهي براي فروش بودند. بازارها مملو از تردٌد آدم ها و حيوانات گوناگون اهلي بود. عطر ادويه جات و گلاب و زعفران در آ فضا پراكنده بود.

در طول تابستان بادمجان مصارف زيادي درانواع غذاها و ترشيجات داشت. ميوه هائي مانند توت فرنگي و توت سياه در سبدهائي عرضه ميشدند كه بعلّت گرانتر بودن اشخاص مرفّه قادر به خريد آنها بودند.

اين روزها كه من انواع بسته هاي زعفران را در مصرف غذا استفاده ميكنم هيچگاه نميتوانم عطرو طعم زعفران هاي آن دوران را باحال مقايسه کنم.

Traditional Grocers

[ Bazarche Sonnati ]

In Persia, water is a sign of light and peace and a goldfish is a sign of motivation and agility. In many homes there was a pond of blue tiles.

We hunkered over a similar pond in middle of the bazaar to play with the goldfish being sold. People and animals of all types passed by. The air smelled of dried spices, rose water and ripe fruits. The heaps of saffron glowed under the dusty light from wood roof far above us.

During the summer, eggplants were sold everywhere because one could eat them in so many ways: stews, dips, pickles. The most expensive items were strawberries and blackberries, which the vendors arranged impeccably in small straw baskets for the very well off.

Today, I have all the Persian saffron I need for my cooking, but regardless of the quality, somehow it never smells and tastes the way it used to.

Tuesday
Jun232015

Souvenir Shop

Moshir Mall
Jewelry Store | Leather Goods | Luminary Shop | Perfume Store | Snack Cafe | Souvenir Shop

 

Go to Gallery / به گالری مراجعه کنید

سوغات شیراز

[ سووِنیر شاپ]

سوغات گرفتن از افراد فامیل برای من روئیای شیرینی بود. در فرهنگ ایرانیان سوغات آوردن دلیل بر آن بود که مسافر به یاداقوام و خویشان خودبوده است. ما نیز به سوغات آنها فکر میکردیم. فکر درباره هدیه مسافر دائماً با ما بود. مثلاً عمّه من خانم ثروتمندی بود که ما انتظار سوغات جالب وباارزش از او داشتیم.

مسافرتها دو نوع بودند: مسافرت برای گذراندن تعطیلات. مسافرت برای زیارت و یا انجام وظایف دینی مانند سفر حج.

مسافران و توریستها در شیراز سعی میکردند که هدایا و سوغاتهای باارزش خریداری کنند. مسافران خوردنی هائی مانند انجیر،شیرینی و حلوا خریداری میکردند. اشیاء و لوازم هنری که در دکوراسیون به کار میرفت مورد علاقه آنها بود.

 

شیراز مرکز استان فارس بود و محصولات بی نظیر از شهرستانهای فارس در آنجابرای فروش حمل می شد. مثلاً هنرمندان آباده بهترین تخته نرد ها رامیساختند ولی در شیراز به فروش میرسید.

محصولات هنری در شیراز بصورت تولیدانبوه تهیّه می شد. این محصولات عبارت بودند از: مینا کاری، نقره کاری، خاتم و سفال.

Souvenir Shop

[ Sowghateh Shiraz ]

It was a dream for me to get souvenirs from relatives. People are supposed to bring us souvenirs to prove that they were thinking of us. We imagined what we would get when friends and family returned. My mind would obsess about it. My aunt was very rich so we hoped for exotic things.

There were two kinds of travel: Vacation which was visits to family and sightseeing in their cities. Spiritual as in the visiting of holy places.

Travelers who visited Shiraz tried to buy precious souvenirs. They sought items such as berries, confectioneries, or the dessert “halva”. Also, they sought the many decorative arts.

Since Shiraz is the capital of Fars province, the products from other cities were collected there. For instance, the artists from Abadeh made the best backgammon, but it was mostly sold in Shiraz.

The decorative arts from Shiraz became mass produced. Things such as: Mina Kari (enameled on metal), Sterling silver, Khatam (decorative wood inlaying) and Pottery.

[ نقره کاری ]

هروقت که یک ظرف نقره قدیمی را می بینم بی اختیار یاد شبهائی می افتم که ایل قشقایی به شیراز حمله میکردند. بدون شک مردم ازخبر حمله آنها نگران بودند و شایعات زیادی در بارهُ تدارک و آماده شدن درمقابل حمله در جریان بود. اکثر بحث و گفتگوها در باره پنهان کردن اشیاُ گرانبها بود. پدرو مادر م فکر کردند که زغالدانی محل مناسبی برای پنهان کردن اشیأ گرانقیمت است.

در زغالدانی چاهی به گودی یک قبر کنده شد ونقره ها در آن گذاشته شد. کوهی از ذغال روی چاه بالا آورده شد. به همین ترتیب چینی آلات گرانبها در حوض آب که نسبتاً عمیق بود رها شد.

برای یک ماه تمام ما خواب راحت نداشتیم. در حیاط همراه باشنیدن صدای شلیک قشقاییها و ارتش بیدار می نشستیم. بالاخره حمله قشقاییها به پایان رسید و نقره ها از چاه درآورده شدند. نقره هابقدری بد شکل و بد بو بودند که امکان نداشت بار دیگر به اطاق پذیرایی منتقل شوند و به عنوان دکور از آنها استفاده شود. بالاخره مادرم تصمیم گرفت که نقره ها به مغازه نقره فروشی حمل شوند. وپس از یک هفته نقره ها بسیار درخشان وشفّاف تحویل گرفته شد.

مادرم نقره را مانند طلا نوعی سرمایه گذاری تلقّی میکرد ولی بنظر من نقره نشانی ازپرستیج افراد بود. مادرم یکی ااز آن ظروف نقره را به من داده که خاطرات تلخ گذشته را همیشه برایم زنده نگه میدارد.

مردم شیراز بر این عقیده بودند که نقره کاری شیراز از بهترینها است. به نظرمن نقره کاری یکی از هنرهای ملّی و قدیمی ایرانیان است. نقره کاری استادان اصفهان و زنجان بسیار معروف و شناخته شده اند. بهترین هدیه برای عروس و داماد ظروف نقره بود که منهم ازآنها بی نصیب نماندم. بعضی از خویشان مادرم گلدان و ظروف نقره را به عنوان هدیه عروسی به من هدیه دادند.

[ Silverwork ]

Everytime I see antique silver work I am transported to back when the Ghashghai sacked Shiraz. Of course prior to the attack, people worried and rumored about how prepare. Much discussion was about how to hide valuables. My parents thought the coal room provided a good hiding place.

We dug a round hole under the coal, as deep as a grave, to collect our family silver. They piled all the coal back over the hiding place. For the the precious china, it was submerged into a deep pond.

We couldn’t sleep for a month. Awake we sat in the yard with the sound of shooting between the military and the tribe. Then at last the royal rebellion was over, and the silver was taken out. It became very tarnished and too smelly to put it back into our home for use or decoration. My mother decided we must endure the expense of sending the items to the silver shop. After one week, they were restored to a beautiful condition.

Mother said silver (like gold) was an investment but I think it was just for showing-off. She gave me one of these precious items and it keeps my memory of this terrifying time alive.

People of Shiraz are very proud and say that their silver is the best in the world. Silverwork is a craft practiced all over Iran. Traditionally the best known work is from Isfahan and Zanjan. Silver is one of more desired gifts for newly married couples. At my wedding I received silver vases and decorative containers from my mother’s close relatives.

[ مینا کاری ]

میناکاری ازجمله سوغاتهای دیگری بود که دربعضی مغازه های شیراز به فروش میرسید. تا سن ۱۴ سا لگی نسبت به این هنر ابداً کنجکاو نبودم همانطور که نسبت به خاتم کنجکاو نبودم. در اثر مواظبتهای مادرم و سفارشهایی که برای نگهداری از میناکاری و یا خاتم می شد، به این هنرها آشنا شدم. با سفر کوتاهی به اصفهان متوجّه شدم که اصفهان مرکز اصلی میناکاری است. از آنجا که سخت درباره نقشهای میناکاری کنجکاو بودم، راجع به آن سؤال میکردم. متاسّفانه مادرم جواب سؤالات مرا نمیتوانست بدهد ولی فروشنده ها در بازار اصفهان از این هنر اطّلاع کافی داشتند.

درزمان صفویان این هنر ابداع و به نقاط دیگر مانند هند و مغولستان راه یافت. مادّه اصلی این هنر فلزّاتی مانند مس،نقره و طلا میباشند. این فلزّات رنگ و پودر شیشه را به خود جذب و در حرارت بسیار زیاد در خود حل میکنند. با اینکه مینا کاری در بازار شیراز به عنوان سوغات فارس به فروش میرسید، اکثراً در اصفهان تهیه و به شیراز حمل میشد. بعده ها این هنر بسیار ظریف را درساخت جواهرات دیدم که در شهرهای دیگر مانند یزد ساخته میشد.

[ Inlayed on metal ]

Mina kari (enameled on metal) is a souvenir which sold in some Shiraz stores. Until I was fourteen, I was not curious about this craft. My mother cared about the maintenance of it so I became familiar with this art. I had a brief trip to Isfahan and I found that it was a major center for mina. Because I was very curious about the patterns, I asked my mother many questions. She was not able to answer but the knowledgeable salesmen of the bazaar did.

During the Safavid dynasty mina was created and transferred to India and Mongolia. The raw material for this art is metal such as copper, silver, and gold. The metals absorb color from a glass powder that dissolves when under very high heat. Though mina was sold in shiraz as a local souvenir, they were really produced in Isfahan. Later I found out that mina was used for making jewelry.

[ سفالگری ]

از زمان بچگی کلمهُ سفال فقط دو تصویررا در ذهن من ایجاد میکرد. کوزه ویا خمره و غلّک. در آن زمان ما بچّه ها حساب بانکی نداشتیم و ازغلّک برای ذخیره کردن پول استفاده میکردیم.

معمولاً مادرم پول بسیار کمی را برای خرید کتاب یا چیزهای دیگر به مامیداد. من در خرید خوراکی خیلی قناعت میکردم و مقداری از آن پول را در غلّک می انداختم. برای کرایه کردن کتاب به خصوص در تابستانهای داغ شیراز چاره دیگری نبود. درآن زمان هم کتاب بسیار گران بود. شکستن غلّک برای من بسیار دردناک بود. کرایه هر کتاب برای یک شب دو ریال بود. مجبور بودم که کتابها را هر چه سریعتر بخوانم. سرانجام ذخیره پولی من برای کرایه کتابهای بزرگ مصرف می شد. هنوزخاطرات بسیار جالبی ازخواندن کتابهای ویکتورهو، تولستوی و داستایوسکی رادارم.

برای صرفه جویی قرار براین شد که من و برادر بزرگترم با هم شریک شویم. متاسفانه شرکت با برادرم گرفتاریهای خودش را به بار آورد. براد رم تصمیم گیرنده مطلق بود و هر وقت هوس کتاب خواندن میکرد، کتاب باید در اختیارش باشد. در واقع مرد سالاری را از بچّگی بخوبی از مردان اطرافش یاد گرفته بود.

چنانکه گفتم سفال هیجگونه ارزش هنری برای ما نداشت. بعدها متوجه شدیم که این هنر احتیاج به مهارت زیاد دارد. کارهای هنر ی بسیار ظریف و زیبا را میتوان با سفالگری ارائه داد.

[ Pottery/Ceramic ]

From childhood pottery has meant only two things to me. Those things are water jugs and penny (piggy) banks. At that time, kids didn’t have bank accounts.

Usually my mother gave us very little money to buy books or anything. When I was given money for snacks I would always save some in my bank. It was vital for me to keep reading during those hot summer vacations. And back then books were quite expensive. Breaking that bank each summer was traumatic for me. It cost two rials to rent a book per night (approximately 2 dollars). I was driven to read as quickly as I could. Ultimately my savings could be used to rent some great books. I have fond memories of reading Victor Hugo, Tolstoy, Dostoevsky.

To save money my older brother and I shared the book rentals. Unfortunately sharing had problems. My brother felt that he could read the book whenever he wanted. His entitlement was nurtured by the male customs.

At first pottery seem to me to be just an ordinary thing. Eventually I found that pottery could be art that required skillfulness. It can become very beautiful and intricate.